Σάββατο, 22 Μαΐου 2010

Ο Ροφός, αγαπημένo θήραμα κάθε ψαροντουφεκά

5 48

rofosΟ Ροφός είναι ένα από τα αγαπημένα θηράματα κάθε ψαροντουφεκά. Συγγενεύει με τη Πέρκα το Λαβράκι και μοιάζει πολύ με τη Στήρα. Είναι πετρόψαρο και συχνάζει σε βραχώδεις βυθούς και σε βάθη από 5-300 μέτρα. Είναι μεγάλο ψάρι και το βάρος του μπορεί να φτάσει και τα 60 κιλά, (στις ελληνικές θάλασσες μέχρι 25 κιλά βάρος και 1,5 μέτρο μήκος), ενώ η διάρκεια ζωής του μπορεί να φτάσει και τα 50 χρόνια.

Ανήκει στα περκοειδή και η επιστημονική ονομασία του είναι Epinephelus marginatus (επινέφελος). Ανήκει στην οικογένεια των Σερανιδών και πιο συγκεκριμένα στην υποοικογένεια Επινεφελιδών (epiphelinae).

Είναι το κυρίαρχο ψάρι στη Μεσόγειο ενώ συναντάται και στον Ανατολικό Ατλαντικό και σε πολλές περιοχές ανά τον κόσμο με διάφορες μορφές.

Ονομασία ανά την Ελλάδα:

  • Ροφός: κοινή ονομασία ανά την Ελλάδα.
  • Ορφός: στα Δωδεκάνησα
  • Ρουφός: στις Κυκλάδες και βγαίνει από το ρουφάω. Ο ροφός λόγω της μεγάλης στοματικής του κοιλότητας έχει την τάση να καταβροχθίζει τα θηράματα του.
  • Μαυρόψαρο-Μαύρο: κοινή ονομασία ανά την Ελλάδα λόγω του σκούρου χρώματός του. Στην γλώσσα του ψαροντούφεκου όταν λέμε «Πάω να ψαρέψω Μαύρα» εννοούμε ότι πάμε να κυνηγήσουμε ψάρια όπως ο ροφός, η στήρα ο βλάχος κ.α.

ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ

rofos2Γενικά ο ροφός είναι ένα κοντόχοντρο ψάρι με πολύ μεγάλο κεφάλι το οποίο αποτελεί το 1/3 του συνολικού του μήκους. Στο κεφάλι του, αυτό που διακρίνεται πολύ έντονα είναι το πολύ μεγάλο στόμα του με τις πολύ σκληρές βρογχικές του πλάκες που καλύπτουν τα βράγχια. Ποτέ δεν πιάνουμε τον ροφό από τα βράγχια καθώς είναι εξαιρετικά κοφτερά. Το καλύτερο σημείο για να πιάσεις με τα χέρια ένα ροφό είναι τα μάτια. Τα δόντια του είναι γενικά πολύ ψιλά και πριονωτά. Τα μάτια του είναι πολύ μεγάλα και επιβλητικά ενώ η σκληρότητα του κρανίου του διαπιστώνεται σε κάθε βολή με το ψαροντούφεκο. Δεν είναι λίγες φορές που βέργες σφηνώνουν στο κρανίο του ροφού δυσκολεύοντας το ξεβράχωμα. Ο όγκος του σώματός του αρχίζει να μειώνεται αισθητά μετά το κεφάλι προς την ουρά, ενώ τα πλευρικά του πτερύγια καθώς και η ουρά έχουν χαρακτηριστικό σχήμα βεντάλιας και είναι πολύ ισχυρά.

Το χρώμα του ποικίλει ανάλογα με το περιβάλλον που ζει. Το πιο σύνηθες χρώμα είναι το σκούρο μαύρο-καφέ με έντονες πρασινόασπρες κηλίδες καθ'όλο το μήκος του σώματός του. Η κοιλιακή του χώρα έχει χρώμα ανοιχτό καφέ-κόκκινο και πλησιάζοντας την ουρά ασπρίζει τμηματικά.

ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Γενικά ο ροφός είναι ένα ψάρι που καταβροχθίζει ότι ελκυστικό βρεθεί στην περιοχή της κυριαρχίας του. Συνήθως ειδικεύεται στο καρτέρι, όπως ένας καλός ψαροντουφεκάς και εκτινάσσεται ανοίγοντας διάπλατα το στόμα του και ρουφώντας το θήραμα του. Ο ροφός τρέφεται με κάθε λογής μικρότερα ψάρια όπως, σκορπίνες, σαργοί κ.α. ενώ το αγαπημένο του θήραμα είναι το χταπόδι και γενικά όλα τα μαλάκια, όπως σουπιές και καλαμάρια. Τα καβούρια , τα κυδώνια, τα στρείδια, μύδια και όλων των λογής οστρακοειδή αποτελούν μέρος της δίαιτας των ροφών. Επίσης καραβίδες, μικροί αστακοί και γαρίδες αποτελούν ελκυστικά μενού για τον λαίμαργο ροφό.

ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ

rofos3Ο ροφός αποτελεί ένα πολύ δυνατό, άγριο και κυρίαρχο διεκδικητή της περιοχής του. Δεν επιτρέπει εύκολα την προσέγγιση κοντά στο θαλάμι του άλλων ομοίων  ψαριών. Την περιοχή του την οριοθετεί προκειμένου να απομακρύνει άλλα μεγάλα ψάρια καθώς και να προσελκύσει τα θηλυκά κατά την περίοδο αναπαραγωγής. Παρόλα αυτά ο ροφός είναι πολύ πιο φιλικός και κοινωνικός με άλλα μικρότερα ψάρια πολλά εκ των οποίων ζουν μαζί του μέσα στο θαλάμι. Ένα ψάρι που επισημαίνει την παρουσία ροφού στην ευρύτερη περιοχή είναι ο σικυός. Δεν είναι λίγες φορές που συναντάμε σικυούς, σαργούς ή κακαρέλους στο θαλάμι του ροφού. Ο λόγος είναι η προστασία τους από μεγαλύτερους θηρευτές. Κατά την αναπαραγωγική περίοδο θα συναντήσουμε ροφούς να συγκατοικούν σε μεγάλα θαλάμια.

ΒΙΟΛΟΓΙΑ

Ο ροφός είναι ένα ψάρι ερμαφρόδιτο. Ο ροφός από τον πρώτο κιόλας χρόνο ζωής του ξεκινάει την παραγωγή αυγών. Παραμένει ως θηλυκό  για τα πρώτα 10 έτη της ζωής του ενώ  όταν ξεπεράσει τα 10 χρόνια ζωής(6-7 κιλά) αρχίζει να μετατρέπεται κατά ένα περίεργο τρόπο σε αρσενικό. Δηλαδή με την αύξηση του βάρους και ηλικίας ο ροφός μετατρέπεται σε αρσενικός. Είναι χαρακτηριστικό ότι εάν σε μία περιοχή υπάρχει ένα αρσενικό το οποίο για κάποιο λόγο ψοφήσει ή εγκαταλείψει την περιοχή τότε άμεσα ξεκινάει η μετατροπή ενός άλλου θηλυκού ροφού σε αρσενικό. Ποτέ στην ίδια περιοχή δεν συναντάμε πάνω από ένα αρσενικό ροφό.

ΤΟ ΨΑΡΕΜΑ ΤΟΥ ΡΟΦΟΥ ΜΕ ΨΑΡΟΝΤΟΥΦΕΚΟ

Ο πιο συνηθισμένος τρόπος για να ψαρέψεις τον ροφό με το ψαροντούφεκο είναι το ψαχτήρι. Ο ροφός ζει κυρίως σε ξέρες και βραχώδης βυθούς ενώ τα αγαπημένα του θαλάμια είναι μεγάλα μονόπετρα με περιτριγυρισμένες φυκιάδες που αποτελούν το καλύτερο καμουφλάζ κατά την διάρκεια της αναζήτησης τροφής. Επίσης είναι πολλές οι φορές που συναντάμε ροφούς μέσα σε σχισμές και τρύπες σε ρηχές ξέρες. rofos_sargosΈνα ψαροντούφεκο 90αρι με δυνατά λάστιχα είναι άξιο για την σύλληψη ενός μεγάλου θηράματος. Ο ροφός όταν χτυπηθεί μέσα στο θαλάμι του ή όταν βρίσκεται κοντά στο θαλάμι έχει την τάση να βραχώνει εύκολα κάνοντας πολύ δύσκολο το ξεβράχωμα του. Τα βράγχια του είναι εξαιρετικά ογκώδη και με το άνοιγμά τους μέσα στην τρύπα γαντζώνουν οι σκληρές βρογχικές πλάκες στα βράχια. Είναι καλό όταν σκοπεύουμε να πάμε ψαροντούφεκο για ροφούς, να έχουμε εφεδρικά ψαροντούφεκα για δευτέρωμα και θανάτωση, καθώς  και γάντζο και μπαλονάκι ξεβραχώματος. Επίσης ένας άλλος τρόπος για το ψάρεμα του ροφού είναι το καρτέρι ή το συρτό καρτέρι. Ο ροφός είναι ένα περίεργο ψάρι όπως ο χάνος. Είναι ικανός να σε περιμένει να τον πλησιάσεις πολύ κοντά αλλά συνήθως στο τελευταίο δευτερόλεπτο πριν την βολή εξαφανίζεται αστραπιαία. Το καρτέρι μπορεί να κινήσει την περιέργεια του ροφού αλλά πρέπει να είμαστε σε αρκετά καλή φόρμα με υπομονή και αυτοσυγκράτηση. Πρέπει να είμαστε σίγουροι ότι η βολή θα είναι καίρια και σίγουρα στο κεφάλι.

Τέλος, δεν πρέπει να χτυπάμε ροφούς κάτω των 4-5 κιλών γιατί ο πληθυσμός τους έχει αρχίσει εδώ και χρόνια να μειώνεται αισθητά. Εμείς οι ψαροντουφεκάδες πρέπει να είμαστε αυτοί που θα εναντιωθούμε απέναντι στην παράνομη αλιεία του ροφού και να απομονώσουμε όλους αυτούς που δεν σέβονται τους νόμους της θάλασσας και τα ίδια τα ψάρια. Η απληστία και η ανευθυνότητα είναι δύο συναισθήματα τα οποία δεν πρέπει να κυριαρχούν σε κανένα ψαροντουφεκά.

Την θάλασσα και τα ψάρια πρέπει να τα σεβόμαστε με όλη μας την δύναμη.


http://www.psarontoufeko.com/psarontoufeko/eidi-psarion/rofos-sto-psarontoufeko


Παρασκευή, 21 Μαΐου 2010

Η ελληνική ναυτιλία άντεξε στην κρίση

5 48


alt"Η ελληνική ναυτιλία άντεξε στην κρίση" αναφέρει δημοσίευμα της εφημερίδας The Australian σχετικό με την ευρωστία της ελληνικής ναυτιλίας, η οποία στηρίζεται σε φορτηγά πλοία μεγάλης χωρητικότητας και πετρελαιοφόρα. Στο δημοσίευμα αναφέρεται πως όντας ευέλικτες οι ελληνικές ναυτιλιακές εταιρείες που εγγράφουν πλοία κάτω από ξένες σημαίες, έχουν έδρες στην Νέα Υόρκη και το Λονδίνο.

Σημειώνεται ακόμα πως απέφυγαν την έκθεση στην αγορά των εμπορευματοκιβωτίων (κοντέινερ) και χαίρουν τη δεύτερη θέση σε μέγεθος εμπορικού στόλου παγκοσμίως, μετά την Ιαπωνία.

http://www.express.gr/news/shipping/302963oz_20100514302963.php3



Παρασκευή, 21 Μαΐου 2010

Αστακός: Είναι ένα σπάνιο είδος θαλασσινού που ως μεζές θεωρείται απΆ τους πιο εκλεκτούς

5 48

alt

Ο αστακός είναι ένα σπάνιο είδος θαλασσινού που ως μεζές θεωρείται απ' τους πιο εκλεκτούς γι' αυτό η τιμή του ήταν ανέκαθεν πολύ υψηλή.
Ζει σε καθαρά πελάγη και έχει ιδιαίτερη συμπάθεια στα δροσερά νερά. Το χειμώνα τον βρίσκουμε κοντά στο γιαλό και είναι μαυριδερός ενώ το καλοκαίρι προτιμά τα βαθιά, χωρίς ποτέ να ξεπερνάει τα 200 μέτρα βάθος (εξού και η ονομασία "βαθύτης"), τότε το κέλυφός του αποκτά μια ξανθή απόχρωση.
Απ' όλη την Ελλάδα έρχονται να ψαρέψουν αστακούς στα νερά γύρω απ' τη Σκύρο. Εκτός του αστακού που φτάνει, το πολύ, μέχρι 4,5 κιλά υπάρχει και η λεγόμενη αστακοκαραβίδα ή αλλιώς "πολίτης" που μπορεί να φτάσει μέχρι και τα 8 κιλά (έχει και δαγκάνες). Σπάνια επίσης συναντάται και ένα είδος των ρηχών νερών που ονομάζεται ταρακούκος.
Το ψάρεμα του αστακού γίνεται με δίχτυ με μεγάλο μάτι στις "τραγάνες" δηλαδή σε ομαλούς, πετρώδεις βυθούς που βρίσκονται σε συγκεκριμένες τοποθεσίες, τις "καβουριές". Εκεί, οι ψαράδες, ρίχνουν τα δίχτυα τους και τ' αφήνουν τουλάχιστον δέκα ώρες μέσα στη θάλασσα, μάλιστα σε περιπτώσεις τρικυμίας μπορεί να τ' αφήσουν μέχρι και δυο μέρες. Αυτό εξηγεί και το φαινόμενο του "άδειου" αστακού γύρω απ' τον οποίο έχει δημιουργηθεί ένας μύθος. Τίποτα το ανεξήγητο δεν υπάρχει σ' αυτό, αφού, καθώς μας λένε οι ψαράδες, οι αστακοί πιασμένοι στα δίχτυα, μπορεί να δεχθούν επίθεση είτε από κάποιο χταπόδι ή από τις "μαμουρήθρες" (ένα είδος σκουληκιού που πάει κατά χιλιάδες) με αποτέλεσμα, μέχρι να τραβήξουν τα δίχτυα τους, να μην έχει μείνει παρά μόνο το κέλυφος.
Το ψάρεμα του αστακού συνεχίζεται με ενδιάμεσα διαλείμματα που ξεκινούν όταν μειώνεται ο αριθμός τους και τελειώνουν όταν γεμίζουν πάλι οι "καβουριές". Από το Νοέμβρη μέχρι και τον Δεκέμβρη το ψάρεμα του αστακού απαγορεύεται σύμφωνα μ' ένα νόμο που εφαρμόζεται από το 2000, διότι τότε είναι περίοδος ανα-παραγωγής. Μερικά αυγωμένα θηλυκά, πολλές φορές, πιάνονται και μέσα στον Αύγουστο.
Η τιμή του ωμού αστακού κυμαίνετε γύρω στις 9.000δρ το κιλό αλλά συνήθως καθορίζεται από τη προσφορά και τη ζήτηση της κάθε εποχής. Στη Σκύρο μπορείτε να βρείτε φρέσκους αστακούς σαν αυτούς που στολίζουν το εξώφυλλό μας και προσέφερε ο Δημήτης Ψαριώτης (τηλ.: 0222 93250. Επίσης στον Μανώλη Παναγιώτου τον "Τσίφτη" (τηλ.: 0222 93401 & 93483) και περιστασιακά σε διάφορα ψαροκάικα που συναντά κάποιος στο λιμάνι.




Τετάρτη, 19 Μαΐου 2010

Η φυσιολογία και η παθοφυσιολογία της ελεύθερης κατάδυσης - Μέρος Α

5 48

Οι φυσιολογικές αντιδράσεις του οργανισμού στην ελεύθερη κατάδυση

Ο ανθρώπινος οργανισμός προσαρμόζεται στην αύξηση της υδροστατικής πίεσης με ανάλογες προσαρμογές στο καρδιαγγειακό σύστημα. Αλλαγές που συμβαίνουν κατά την κατάδυση είναι η αύξηση της αρτηριακής πίεσης, η βραδυκαρδία, η εξοικονόμηση του οξυγόνου για την λειτουργία του εγκεφάλου και της καρδιάς, οι καρδιακές αρρυθμίες για την προσαρμογή της καρδιακής παροχής και η σύσπαση του σπλήνα για την αύξηση των ερυθρών αιμοσφαιρίων.

 

Το καταδυτικό αντανακλαστικό  (Diving Response):

Το καταδυτικό αντανακλαστικό είναι κάτι που συμβαίνει σε όλα τα θηλαστικά, εκδηλώνεται με το κράτημα της αναπνοής (άπνοια) και αποτελείται από: περιφερειακή αγγειοσυστολή λόγω της συμπαθητικής δραστηριότητας, αύξηση της αρτηριακής πίεσης, και από βραδυκαρδία (μείωση της καρδιακής συχνότητας μέσω ενεργοποίησης του πνευμονογαστρικού νεύρου) με σημαντική μείωση της καρδιακής παροχής. Αυτές οι αλλαγές στο καρδιαγγειακό σύστημα ενισχύονται περαιτέρω από την επίδρασης της χαμηλής θερμοκρασίας του νερού στην περιοχή του προσώπου και της υποξίας.

Σε καλά προπονημένους ελεύθερους δύτες, η άπνοια έχει βρεθεί να ανυψώνει τη περιφερειακή κυκλοφοριακή αντίσταση (αύξηση της αρτηριακής πίεσης) επάνω από 4-5 φορές, συνοδευόμενη από έντονη βραδυκαρδία και μειωμένη καρδιακή παροχή αίματος στους ιστούς (μύες και όργανα).

Μπορεί η έντονη βραδυκαρδία να είναι μέρος μιας αντανακλαστικής απάντησης στη άπνοια αλλά υπάρχουν πειραματικές ενδείξεις ότι η αύξηση της αρτηριακής πίεσης προηγείται της επιβράδυνσης της καρδιακής συχνότητας. Αυτό σημαίνει ότι η ενεργοποίηση αυτή είναι αποτέλεσμα δύο μηχανισμών: της δράσης των τασεοϋποδοχέων (υποδοχείς που αντιλαμβάνονται αλλαγές στην ατμοσφαιρική πίεση) λόγω αλλαγής της πίεσης και της δράσης των χημειοϋποδοχέων (υποδοχείς που αντιλαμβάνονται χημικές αλλαγές) που επηρεάζονται από τα επίπεδα της υποξίας (χαμηλά επίπεδα οξυγόνου) και της υπερκαπνίας (υψηλά επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα).

Γενικά υποστηρίζεται ότι κατά την διάρκεια της κατάδυσης, όλα τα αποθέματα οξυγόνου στο αίμα και στους πνεύμονες κατανέμονται κατά προτίμηση στην καρδιά και τον εγκέφαλο. Μια άλλη «ανταπόκριση» του οργανισμού στην κατάδυση  που έχει προσελκύσει την προσοχή των ερευνητών τα τελευταία χρόνια, είναι η αύξηση της συγκέντρωσης της αιμοσφαιρίνης στην κυκλοφορία μέσω της συστολής του σπλήνα, που εμφανίζεται αρκετά νωρίς κατά τη διάρκεια της κατάδυσης, ακόμα και πριν την βραδυκαρδία. Αυτά τα αποτελέσματα έχουν επιβεβαιωθεί σε υγιή άτομα που τους έχει αφαιρεθεί για κάποιο λόγο ο σπλήνας, τα οποία δεν αύξησαν την συγκέντρωση της αιμοσφαιρίνης στο αίμα κατά την διάρκεια της άπνοιας. Πάντως μελέτες έχουν δείξει ότι οι αθλητές της ελεύθερης κατάδυσης έχουν υψηλότερα επίπεδα αιμοσφαιρίνης στο αίμα από τους μη-δύτες και αυτό εξηγείται με το ότι οι ελεύθεροι δύτες εμφανίζουν 24% αύξηση στα επίπεδα ερυθροποιητίνης στο αίμα τους (η ερυθροποιητίνη είναι μια ορμόνη που αυξάνει των αριθμό των κυκλοφορούντων ερυθρών αιμοσφαιρίων και, κατά συνέπεια τον αιματοκρίτη. Το τελικό αποτέλεσμα είναι η αύξηση της ικανότητας μεταφοράς οξυγόνου από το αίμα και η βελτίωση στην ανοχή της υποξίας.

Φυσικά υπάρχουν και περιπτώσεις αθλητών ελεύθερης κατάδυσης που δεν έχουν αυξημένα επίπεδα αιμοσφαιρίνης και αιματοκρίτη πάνω από το μέσο όρο του γενικού πληθυσμού. Είναι λογικό ότι ο κάθε οργανισμός αντιλαμβάνεται διαφορετικά το υποξικό ερέθισμα και αντιδρά αναλόγως. Πάντως τα επίπεδα της αιμοσφαιρίνης δεν αποτελούν περιοριστικό παράγοντα απόδοσης όταν αυτά βρίσκονται μέσα στα φυσιολογικά όρια.

Η ψύξη του προσώπου, και ιδιαίτερα του μετώπου και της περιοχής των ματιών είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική στην μείωση της καρδιακής συχνότητας (βραδυκαρδία) κατά την ελεύθερη κατάδυση. Ωστόσο, η στατική άπνοια σε κρύο νερό (20ΊC) χωρίς στολή βρέθηκε μειωμένη κατά 55% λόγω αύξησης του βασικού μεταβολισμού παρότι μειώθηκε η καρδιακή συχνότητα κατά 26% από ότι όταν αξιολογήθηκε σε θερμο-ουδέτερο περιβάλλον.

Η καταδυτική απάντηση του οργανισμού διαφέρει σημαντικά κατά τη διάρκεια της ηρεμίας (στατική φάση) και της άσκησης (δυναμική φάση). Οι διαφορές επίσης εξαρτώνται από την ηλικία και την εμπειρία του ατόμου στην ελεύθερη κατάδυση. Η βραδυκαρδία κατάδυσης είναι αρκετά αναπτυγμένη στα παιδιά 4-12 μηνών και σχετίζεται με την διαδικασία επιβίωσης κατά τη διάρκεια των υποξικών επεισοδίων κατά την γέννηση. Η καταδυτική απάντηση του οργανισμού αποδυναμώνεται με το γήρας, αλλά διατηρείται σε υψηλά επίπεδα όταν συνεχίζονται οι υποβρύχιες δραστηριότητες (υποβρύχιο ψάρεμα, κατάδυση κ.α.) μέσα στα χρόνια. Το καταδυτικό αντανακλαστικό είναι περισσότερο έντονο κατά τη διάρκεια της δυναμικής από ότι κατά τη διάρκεια της στατικής άπνοιας.

Η οικονομία του οργανισμού σε οξυγόνου κατά την διάρκεια της άπνοιας (oxygen sparing effect) εμφανίζεται να είναι ανάλογη προς το βαθμό της βραδυκαρδίας όπως έχει επιβεβαιωθεί σε διάφορες μελέτες κατά τη διάρκεια της άσκησης. Όσο μεγαλύτερη πτώση εμφανίζει η καρδιακή συχνότητα, τόσο μεγαλύτερη η οικονομία του οργανισμού στο οξυγόνο. Κατά τη διάρκεια της στατικής άπνοιας, η οικονομία σε οξυγόνο γίνεται κυρίως λόγω της μείωση της πνευμονικής κατανάλωσης οξυγόνου (αναπνευστικοί μύες, διάφραγμα κ.α.) και εμφανίζεται ιδιαίτερα αναπτυγμένη στους έμπειρους δύτες που μπορούν να χαλαρώσουν και να συγκεντρωθούν καλύτερα.

 

Καρδιακή Αρρυθμία κατά την κατάδυση:

Ένα από τα πιο ξεχωριστά χαρακτηριστικά του καταδυτικού αντανακλαστικού είναι ο συνδυασμός της βραδυκαρδίας και της καρδιακής αρρυθμίας (με την έννοια αρρυθμία εννοούμε τις άρρυθμες αλλαγές της καρδιακής συχνότητας κατά την κατάδυση). Η αιτία του φαινομένου αυτού βρίσκεται στην ταυτόχρονη αναστολή του πνευμονογαστρικού νεύρου και στην ενεργοποίηση του συμπαθητικού νευρικού συστήματος. Σημαντικό ρόλο σε αυτό το φαινόμενο παίζει η έκθεση του προσώπου κατά την κατάδυση στο κρύο νερό, η διάταση που υφίσταται η καρδιά λόγω της μεγάλης ενδοθωρακικής πίεσης, και λόγω του μεγάλου καρδιακού μεταφορτίου (μεταφορτίο είναι η δύναμη που βάζει ο καρδιακός μυς για να εξωθήσει το αίμα από τις κοιλίες λόγω της περιφερικής αντίστασης).

Οι καρδιακές αυτές αρρυθμίες καταγράφηκαν για πρώτη φορά στους δύτες μαργαριταριών από τους Scholander και  συνεργάτες το 1962. Ωστόσο σε μια πιο πρόσφατη μελέτη σε έμπειρους δύτες ελεύθερης κατάδυσης, οι οποίοι καταδύθηκαν στα 55 μέτρα βάθος (σε υπερβαρικό θάλαμο) παρατηρήθηκε ότι μετά από την αρχική ταχυκαρδία, η καρδιακοί χτύποι μειώθηκαν σε 20-30 ανά λεπτό όταν προσέγγισαν το κατώτατο βάθος. Η ανάλυση του καρδιογραφήματος όμως έδειξε ότι η καρδιακή συχνότητα μειώθηκε στιγμιαία έως και 8 χτύπους το λεπτό.

Επιπλέον, τέτοιου είδους αρρυθμίες εμφανίζονται κυρίως σε καταδύσεις που γίνονται στο κρύο νερό (25ΊC) ενώ δεν εμφανίζονται σε θερμοκρασίες νερού άνω των 30ΊC. Βραδυκαρδία ακόμα εμφανίζεται και με είσοδο του προσώπου μόνο σε κρύο νερό που μπορεί προσωρινά να αγγίξει τους 10 χτύπους το λεπτό.

Δρ. Σακκάς Γεώργιος *

FDI Scientific Team

Βιβλιογραφία

1.      Collier CR, Dail CW, and Affeldt JE. Mechanics of glossopharyngeal

breathing. J Appl Physiol 8: 580-584, 1956.

2.      Ferrigno M, and Lundgren CEG. Breath-Hold Diving. In: Bennett and

Elliott's Physiology and Medicine of Diving, edited by Brubakk AO, and

Neuman T. New York: Saunders, 2003, p. 153-180

3.      Ferrigno M, and Lundgren CEG. Human Breath-Hold Diving. In: The Lung at

Depth, edited by Lundgren CEG, and Miller JNMarcel Dekker, Inc., 1999, p.

529-585.

4.      Lin YC, and Hong SK. Hyperbaria: breath-hold diving. In: Handbook of

Physiology, Environmental Physiology. Bethesda, MD: Am. Physiol. Soc., 1996,

p. chapt. 42, p. 979-995.

5.      Muth CM, Ehrmann U, and Radermacher P. Physiological and clinical

aspects of apnea diving. Clin Chest Med 26: 381-394, v, 2005.


http://www.fdi.gr/xdot.asp?process=item&webitemid=ARC-ARTICLES_39.829%2C711574


Τετάρτη, 19 Μαΐου 2010

Η φυσιολογία και η παθοφυσιολογία της ελεύθερης κατάδυσης.

5 48


alt

   Αυτή η σειρά άρθρων εκλαϊκευμένης επιστήμης αποτελεί μια συνοπτική ανασκόπηση τριών βασικών στοιχείων της ελεύθερης κατάδυσης: α) των φυσιολογικών αντιδράσεων του οργανισμού, β) των περιοριστικών παραγόντων και γ) των παθοφυσιολογικών μηχανισμών που σχετίζονται με τις δραστηριότητες της ελεύθερης κατάδυσης.

Η σειρά χωρίζεται σε τρία μέρη:

Μέρος Α. Οι φυσιολογικές αντιδράσεις του οργανισμού στην ελεύθερη κατάδυση

o       Το καταδυτικό αντανακλαστικό  (Diving Response)

o       Καρδιακή Αρρυθμία κατά την κατάδυση

Μέρος Β. Περιοριστικοί παράγοντες κατά την διάρκεια της ελεύθερης κατάδυσης

o       Υποξική απώλεια συνείδησης

o       Υπεραερισμός

o       Black Out ανάδυσης - Υποξία ανάδυσης

o       Μείωση υδατανθράκων

o       Βαροτραύμα κατά την διάρκεια κατάδυσης - πνευμονική συμπίεση:

Μέρος Γ. Παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί που σχετίζονται με τις δραστηριότητες της ελεύθερης κατάδυσης.

o       Γλωσσοφαρυγγική εισπνοή και εκπνοή

o       Νόσος εξ αποσυμπίεσης και νάρκωση αζώτου

o       Μοιραία περιστατικά

o       Προοπτικές στην ελεύθερη κατάδυση

 

Εισαγωγή :

Η ελεύθερη κατάδυση, χρησιμοποιήθηκε πρώτιστα για την συλλογή της τροφής, κάτι που εφαρμόζεται ακόμα και σήμερα σε πολλά μέρη του κόσμου συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας με τον ίδιο σχεδόν τρόπο, χρησιμοποιώντας όμως καλύτερο και πιο ασφαλή εξοπλισμό.

 Η απόδοση τέτοιων δραστηριοτήτων είναι εντυπωσιακή από την άποψη των συχνών καταδύσεων (~50 βουτιές ανά ημέρα ψαρέματος), το μέγιστο βάθος (~20 μέτρα) και την διάρκεια της βουτιάς (~1 ½ λεπτού) αλλά φυσικά οι επιδόσεις αυτές είναι ασύγκριτα μικρότερες έναντι εκείνων των αθλητών της ελεύθερης κατάδυσης.

Η τρέχουσα μέγιστη διάρκεια άπνοιας ενός ατόμου με το πρόσωπο μέσα στο νερό, και ακίνητου μέσα σε μια πισίνα (στατική άπνοια) είναι 10 λεπτά και 12 δεύτερα, ενώ το μέγιστο βάθος που έχει φτάσει ποτέ άνθρωπος με μία μόνο αναπνοή (χρησιμοποιώντας ένα σύστημα ανελκυστήρα που μεταφέρει τον δύτη στο προκαθορισμένο βάθος, ενώ επιστρέφει στην επιφάνεια με την χρήση ενός φουσκωμένου με αέρα μπαλονιού - No Limits) συνολικής διάρκειας 4 λεπτά και 24 δεύτερα, είναι τα 214 μέτρα.

 

Πώς είναι δυνατόν, χωρίς καμία προφανή εξελικτική έκθεση του ανθρώπινου είδους σε ατμοσφαιρική πίεση πάνω από 1 ΑΤΜ, να έχουν αναπτυχθεί τέτοιοι φυσιολογικοί αντισταθμιστικοί μηχανισμοί που να επιτρέπουν σε αυτούς τους αθλητές-δύτες να αντέχουν (χωρίς μόνιμες βλάβες) τόσο υψηλά επίπεδα υποξίας και μέχρι και 22 φορές συμπίεσης του όγκου αερίων των πνευμόνων;

Οι δύο κύριες προκλήσεις στην ελεύθερη κατάδυση είναι

1) η διάρκεια της βουτιάς και η σύνδεσή της με την υποξία και

2) το βάθος που προκαλεί μηχανική πίεση στις αεροφόρες κοιλότητες του σώματος μας λόγω αύξησης της πίεσης.

 Μια τρίτη πρόκληση είναι η έκθεση του οργανισμού σε υψηλές πιέσεις αερίων με  πιθανά τοξικά αποτελέσματα.

Ο χρόνος άπνοιας και η ικανότητα του ελεύθερου δύτη να αντέχει την υδροστατική πίεση, είναι προκλήσεις που έχουν υπερνικηθεί μέχρι τώρα σε καταπληκτικό βαθμό όπως αποδεικνύεται από τα σύγχρονα παγκόσμια ρεκόρ στα αγωνίσματα της στατικής άπνοιας (10:12 λεπτά) και του No Limits (214 μέτρα). Φυσικά, η προσπάθεια για περαιτέρω βελτίωση της απόδοσης και των ρεκόρ συνεχίζεται μεταξύ των αθλητών υψηλού επιπέδου, ακόμα και τώρα που τα φυσιολογικά όρια του ανθρώπινου οργανισμού προσεγγίζονται ταχύτατα, όπως αποδεικνύεται από την συχνότητα των επεισοδίων πνευμονικού οιδήματος και κυψελιδικής αιμορραγίας μετά από βαθιές βουτιές.

Εντούτοις, μια αξιοπρόσεκτη, και μέχρι τώρα ελαχίστως κατανοητή παρατήρηση είναι οι διαφορές που εμφανίζουν οι ελεύθεροι δύτες μεταξύ τους στην προδιάθεση για τέτοιου είδους επεισόδια μετά από μια κατάδυση. Οι περισσότεροι θάνατοι που σχετίζονται με την ελεύθερη κατάδυση, εμφανίζονται κυρίως στους ανελλιπώς εκπαιδευμένους κολυμβητές (snorkelers) και στους υποβρύχιους κυνηγούς - ψαροντουφεκάδες που πέφτουν θύματα υποξίας. Ιδιαίτερα επιρρεπή σε υποβρύχια ατυχήματα είναι επίσης τα άτομα με προϋπάρχοντα καρδιαγγειακά προβλήματα (εν αγνοία του δύτη) και οι ελεύθεροι δύτες που μπορεί στην προσπάθεια τους να εξισώσουν την πίεση στο αυτί τους (έσω ους) να υποστούν ίλιγγο από την ξαφνική μεταβολή της βαρομετρικής πίεσης (alternobaric vertigo) και να χάσουν τον προσανατολισμό τους.

Δρ. Σακκάς Γεώργιος *

FDI Scientific Team

 

Βιβλιογραφία

1.      Collier CR, Dail CW, and Affeldt JE. Mechanics of glossopharyngeal

breathing. J Appl Physiol 8: 580-584, 1956.

2.      Ferrigno M, and Lundgren CEG. Breath-Hold Diving. In: Bennett and

Elliott's Physiology and Medicine of Diving, edited by Brubakk AO, and

Neuman T. New York: Saunders, 2003, p. 153-180

3.      Ferrigno M, and Lundgren CEG. Human Breath-Hold Diving. In: The Lung at

Depth, edited by Lundgren CEG, and Miller JNMarcel Dekker, Inc., 1999, p.

529-585.

4.      Lin YC, and Hong SK. Hyperbaria: breath-hold diving. In: Handbook of

Physiology, Environmental Physiology. Bethesda, MD: Am. Physiol. Soc., 1996,

p. chapt. 42, p. 979-995.

5.      Muth CM, Ehrmann U, and Radermacher P. Physiological and clinical

aspects of apnea diving. Clin Chest Med 26: 381-394, v, 2005.

http://www.fdi.gr/xdot.asp?process=item&webitemid=ARC-ARTICLES_39.829%2C682245

Profile

fishingmania Alex Vasarmidakis
Κρήτη

Την θάλασσα δέν πρέπει να την φοβάσαι, πρέπει να την σέβεσαι.

Ημερολόγιο

Ιούλιος 2015
ΚΔΤΤΠΠΣ
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031 
Τελευταίες εγγραφές

Το βίντεο που σαρώνει το ίντερνετ! Η «μαγική» στιγμή για ένα δελφίνι! (0 comments)

Τετράκοπη η «Φονική» δοκιμή διεισδυτικότητας της τετράκοπης αιχμής στη βέργα. (0 comments)
Η φιλοσοφία της δεν έχει να κάνει μόνο με το πολύ...

Θα πάθετε ΣΟΚ με αυτό που θα συμβεί στη κοπέλα! (0 comments)

Επίθεση ψαριού στο δόλωμα στην οθόνη του βυθόμετρου! (0 comments)

Χειμερινό ψάρεμα στον Αργολικό (0 comments)

Διαβάστε τί κρύβεται πίσω από το καλαμάρι-«γίγας» στο Κατάκολο. (0 comments)
ΤΟΥ ΜΑΚΗ ΝΟΔΑΡΟΥΗ Ευγενία Λευκαδίτου ειδικός...

ΧΤΑΠΟΔΙΑ ΣΤΟΝ ΣΑΡΩΝΙΚΟ (0 comments)

ΨΑΡΟΝΤΟΥΦΕΚΟ ΧΤΑΠΟΔΙΑ (0 comments)

Δημοφιλείς εγγραφέςΑπιστία: Μην το πεις... σσσσσ...... (18)
Έπαθε αμνησία μετά από άγριο sex με... Να... (13)
Πέντε στυλ ξυρίσματος και η ερμηνεία τους (11)
5 Λόγοι για να μην στείλεις τον Υπολογιστή σου... (11)
WWF:Σε εξαφάνιση καταδικάζει η διεθνής κοινότητα... (11)

Σελίδες

Tags

Αρχείο

ΨΑΡΙΑ ΘΑΛΑΣΣΑΣ

ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΓΙΑ ΨΑΡΕΜΑ

Χάραξη πορείας σε χάρτη

VIDEO ΨΑΡΕΜΑ

Tags

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
Powered by pathfinder blogs
Blog Catalog Submit

vasarmidakis on TheBoaters Fishing Blogs - BlogCatalog Blog Directory
Ελληνικές ιστοσελίδες

Search Engine Submission - AddMe